เมืองแม่กลองของเรา เมืองเล็กๆ ริมน้ำในจังหวัดสมุทรสงคราม มีเสน่ห์ที่ซ่อนอยู่ในความเรียบง่าย ไม่จำเป็นต้องมีโบราณสถานใหญ่โต แต่มีความงดงามในวิถีชีวิตที่สอดประสานกับธรรมชาติมาอย่าง ยาวนาน หลังจากเงียบสงบมานาน แม่กลองได้เปิดประตูต้อนรับนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ ที่หลั่งไหลมาสัมผัสมนต์เสน่ห์ของเมืองริมน้ำ ทั้งการล่องเรือชมหิ่งห้อยยามราตรี เดินเที่ยวตลาดน้ำอัมพวา และพักในโฮมสเตย์ที่อบอวลด้วยกลิ่นอายวิถีชาวสวน แต่การเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วนี้ก็นำมาซึ่งความ ท้าทาย ด้วยโครงสร้างพื้นฐานที่ยังไม่พร้อมรองรับ ไม่ว่าจะเป็นที่จอดรถหรือสาธารณูปโภคต่างๆ เพราะแม่กลองเป็น "เมืองสวน" ที่มีพื้นที่จำกัด ชาวแม่กลองมีวิถีชีวิตที่ผูกพันกับธรรมชาติ แบ่งเป็นสองกลุ่มหลัก

โดยเฉพาะผู้ทำสวนตาล จะเริ่มงานตั้งแต่ตี 5 กว่าจะขึ้นตาลเสร็จก็ 11 โมง พักช่วงเที่ยง แล้วขึ้นตาล รอบบ่ายอีกครั้งตั้งแต่บ่าย 3-4 โมง จนถึง 2 ทุ่ม ส่วนภรรยามีหน้าที่เคี่ยวตาลด้วยตารางชีวิตที่เต็มไปด้วย การทำงาน ชาวแม่กลองจึงมีลักษณะนิสัยเฉพาะตัว คือ มัธยัสถ์ สมถะ เข้มแข็งอดทน พูดน้อย แต่ยิ้มเก่ง สิ่งที่น่าประทับใจของแม่กลอง คือความหลากหลายทางวัฒนธรรมที่ยังคงหลงเหลือให้เห็น มีความสัมพันธ์ อันดีระหว่างสวน แม่น้ำลำคลอง ป่าชายเลน และผู้คน เป็นระบบนิเวศทางธรรมชาติและวัฒนธรรมที่พึ่งพากัน ผมประหลาดใจว่า "ทำไมคนแม่กลองยังเก็บรักษา (วัฒนธรรม) มาได้ถึง ณ ตอนนี้ ไม่เหมือนคนกรุงเทพฯ" และเตือนว่าปัจจุบันแม่กลองกำลังถูกคุกคามจากการพัฒนาประเทศ การพัฒนาการท่องเที่ยวของแม่กลองควร เป็นไปในลักษณะที่สอดคล้องกับวิถีชีวิตดั้งเดิม ไม่ใช่ทำให้อาชีพหลักสะดุด แต่ค่อยๆ พัฒนาให้กลมกลืนไปกับ ธรรมชาติและจิตวิญญาณของเมือง "ต้องทำแม่กลองให้ร่มเย็นเป็นสุข ด้วยร่มไม้เรือกสวน และเสียงดนตรี ให้มันเป็นธรรมชาติ" และที่สำคัญ ต้อง "อย่าดูถูกภูมิปัญญาท้องถิ่น" เพราะนั่นคือรากฐานอันทรง คุณค่าของเมืองแม่กลอง